ഇന്ന് എന്റെ മകളുടെ രണ്ടാമത്തെ കുട്ടിയുടെ ചോറൂണായിരുന്നു. കുഞ്ഞിന്റെ നാവിൽ ആദ്യമായി ചോറുതൊടുന്ന ആ നിമിഷം കണ്ടപ്പോൾ ഒരു സംശയം തോന്നി: നമ്മുടെ നാട്ടിൽ മാത്രമാണോ ഈ ചടങ്ങ്? ഇന്ത്യയുടെ മറ്റു ഭാഗങ്ങളിലും ലോകത്തിന്റെ മറ്റിടങ്ങളിലും കുഞ്ഞിന്റെ ആദ്യഭക്ഷണം ഇങ്ങനെ ആഘോഷിക്കാറുണ്ടോ? അതിന്റെ ഭാഗമായി അന്വേഷിച്ചപ്പോൾ ലഭിച്ച വിവരങ്ങളാണ് ഇവിടെ പങ്കുവയ്ക്കുന്നത്.

### ചോറൂണ് മാത്രമല്ല, അന്നപ്രാശനം

കേരളത്തിൽ നമ്മൾ ചോറൂണ് എന്നു വിളിക്കുന്ന ചടങ്ങിന്റെ സംസ്കൃതനാമമാണ് **അന്നപ്രാശനം**. ‘അന്നം’ എന്നാൽ ഭക്ഷണം; ‘പ്രാശനം’ എന്നാൽ കഴിപ്പിക്കൽ. അതായത്, പാൽ മാത്രം കുടിച്ചിരുന്ന കുഞ്ഞിന് ആദ്യമായി ധാന്യാഹാരം നൽകുന്ന ചടങ്ങ്. കുഞ്ഞിനെ പുതിയൊരു ഭക്ഷണഘട്ടത്തിലേക്ക് കുടുംബവും സമൂഹവും ചേർന്ന് സ്വാഗതം ചെയ്യുന്ന സംസ്കാരമാണിത്.

### പുരാണത്തിലല്ല, ഗൃഹ്യസൂത്രങ്ങളിലും സ്മൃതിയിലും

അന്നപ്രാശനം പുരാണങ്ങളിൽ പറഞ്ഞിട്ടുള്ള ചടങ്ങാണെന്ന് പൊതുവെ പറയാറുണ്ടെങ്കിലും ആ പ്രയോഗം കൃത്യമല്ല. ഇതിന്റെ വ്യക്തമായ പുരാതന രേഖകൾ ലഭിക്കുന്നത് പ്രധാനമായും **ഗൃഹ്യസൂത്രങ്ങൾ, സ്മൃതികൾ, ധർമശാസ്ത്രഗ്രന്ഥങ്ങൾ** എന്നിവയിലാണ്. ഇവയിൽ പലതും വീട്ടിലും കുടുംബത്തിലും നടത്തേണ്ട ജനനം, പേരിടൽ, ആദ്യഭക്ഷണം, വിദ്യാഭ്യാസാരംഭം, വിവാഹം തുടങ്ങിയ ജീവിതഘട്ടച്ചടങ്ങുകളാണ് വിവരിക്കുന്നത്.

**മനുസ്മൃതി 2.34** പ്രകാരം നാലാം മാസത്തിൽ കുഞ്ഞിനെ ആദ്യമായി വീടിനു പുറത്തുകൊണ്ടുപോകുന്ന നിഷ്ക്രമണവും ആറാം മാസത്തിൽ അന്നപ്രാശനവും നടത്തണം. കുടുംബത്തിന്റെ ആചാരമനുസരിച്ച് മറ്റു മംഗളചടങ്ങുകളും നടത്താമെന്നും അതിൽ പറയുന്നു. ആശ്വലായന, ശാംഖായന തുടങ്ങിയ ഗൃഹ്യസൂത്രപാരമ്പര്യങ്ങളിലും ആറാം മാസത്തിലെ ആദ്യഭക്ഷണത്തെക്കുറിച്ച് പരാമർശമുണ്ട്. അതിനാൽ “പുരാണങ്ങളിൽ പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്” എന്നതിനു പകരം **പുരാതന ഗൃഹ്യസൂത്ര–സ്മൃതി പാരമ്പര്യത്തിൽ നിർദേശിച്ച സംസ്കാരമാണ്** എന്നു പറയുന്നതാണ് ചരിത്രപരമായി കൂടുതൽ ശരി.

### ഇന്ത്യയുടെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിലെ ആദ്യഭക്ഷണച്ചടങ്ങുകൾ

കേരളത്തിൽ **ചോറൂണ്**, പശ്ചിമബംഗാളിൽ **മുഖേ ഭാത്**, ഗഢ്വാൾ–ഹിമാലയൻ മേഖലകളിൽ **ഭാത് ഖുലായി**, അസമിൽ **ഭാത് ഖുവാ** എന്നിങ്ങനെ പല പേരുകളിലാണ് ഈ ചടങ്ങ് അറിയപ്പെടുന്നത്. തമിഴ്നാട്, കർണാടക, ആന്ധ്രപ്രദേശ്, തെലങ്കാന, ഒഡിഷ തുടങ്ങിയ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ അന്നപ്രാശനം അല്ലെങ്കിൽ അന്നപ്രാസന എന്ന പേരുതന്നെയാണ് കൂടുതലായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ചിലയിടങ്ങളിൽ അച്ഛനോ മുത്തച്ഛനോ ആദ്യ ഉരുള നൽകുമ്പോൾ ബംഗാളിൽ സാധാരണയായി അമ്മാവനാണ് കുഞ്ഞിന് ആദ്യമായി പായസമോ ചോറോ നൽകുന്നത്. പേരുകളും ഭക്ഷണവും നടത്തിപ്പും മാറിയാലും കുഞ്ഞിന് ആദ്യമായി ധാന്യാഹാരം നൽകുക എന്നതാണ് എല്ലായിടത്തെയും പൊതുവായ ആശയം.

### നേപ്പാളിലെ പസ്നി

നേപ്പാളിൽ അന്നപ്രാശനത്തിന്റെ ഏറ്റവും അടുത്ത രൂപം **പസ്നി** എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. *Rice-feeding ceremony* എന്നും ഇത് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. കുഞ്ഞിന് ആദ്യമായി ചോറോ അരികൊണ്ടുള്ള പായസമോ നൽകുന്ന വലിയ കുടുംബച്ചടങ്ങാണിത്. ബന്ധുക്കൾ ഓരോരുത്തരായി കുഞ്ഞിന് ചെറിയ അളവിൽ ഭക്ഷണം നൽകുകയും അനുഗ്രഹിക്കുകയും സമ്മാനങ്ങൾ നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു. നേപ്പാളിലെ ഹിന്ദു, ബൗദ്ധ, ന്യൂവാർ, ഗുരുങ്, മഗർ തുടങ്ങിയ സമൂഹങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് ചടങ്ങിന്റെ രീതിയും സമയവും വ്യത്യാസപ്പെടാം.

### ബംഗ്ലാദേശിലെ മുഖേ ഭാത്

ബംഗ്ലാദേശിലെ ബംഗാളി കുടുംബങ്ങളിൽ കുഞ്ഞിന്റെ ആദ്യ ചോറൂണ് **മുഖേ ഭാത്**—‘വായിൽ ചോറ്’—എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. പ്രത്യേകിച്ച് ബംഗാളി ഹിന്ദു പാരമ്പര്യത്തിന്റെ ഭാഗമാണിത്. അമ്മാവനോ കുടുംബത്തിലെ മറ്റൊരു മുതിർന്നയാളോ കുഞ്ഞിന് ആദ്യമായി ചോറോ *പായേഷ്* എന്ന അരിപ്പായസമോ നൽകുന്നു. ബന്ധുക്കൾ കുഞ്ഞിനെ അനുഗ്രഹിക്കുകയും തുടർന്ന് കുടുംബവിരുന്ന് നടത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇന്ത്യയിലെ പശ്ചിമബംഗാളിലും ബംഗ്ലാദേശിലും കാണുന്ന മുഖേ ഭാത് ഒരേ ബംഗാളി സാംസ്കാരികപാരമ്പര്യത്തിന്റെ പ്രാദേശികരൂപങ്ങളാണ്.

### ശ്രീലങ്കയിലെ ഇന്ദുൽ കട ഗേമ

ശ്രീലങ്കയിലെ സിംഹള കുടുംബങ്ങളിൽ കുഞ്ഞിന് ആദ്യമായി ഖരാഹാരം നൽകുന്ന ചടങ്ങ് **ഇന്ദുൽ കട ഗേമ— Indul Kata Gema** എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. കുടുംബം തിരഞ്ഞെടുക്കുന്ന ശുഭദിവസത്തിലും സമയത്തും കുഞ്ഞിന് പാലിൽ വേവിച്ച ചോറോ *കിരിബത്ത്* പോലുള്ള മൃദുവായ ഭക്ഷണമോ ചെറിയ അളവിൽ നൽകുന്നു. മതപരവും പ്രാദേശികവുമായ വ്യത്യാസങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിലും കുഞ്ഞിന്റെ ആദ്യഭക്ഷണം കുടുംബം ആഘോഷിക്കുന്നു എന്നതാണ് അന്നപ്രാശനവുമായുള്ള പ്രധാന സാമ്യം.

### ജപ്പാനിലെ ഒകുഇസോമെ

ദക്ഷിണേഷ്യയ്ക്കു പുറത്തുള്ള ഏറ്റവും അടുത്ത സമാനചടങ്ങാണ് ജപ്പാനിലെ **ഒകുഇസോമെ — Okuizome**. കുഞ്ഞ് ജനിച്ച് ഏകദേശം നൂറാം ദിവസം ചോറ്, മീൻ, സൂപ്പ്, പച്ചക്കറി തുടങ്ങിയവ അടങ്ങിയ വിഭവങ്ങൾ ഒരുക്കി, മുതിർന്ന ഒരാൾ കുഞ്ഞിനെ കഴിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ പ്രതീകാത്മകമായി കാണിക്കും. കുഞ്ഞിന് ജീവിതത്തിൽ ഒരിക്കലും ഭക്ഷണത്തിന് കുറവുണ്ടാകരുതെന്നാണ് പ്രാർഥന. എന്നാൽ നൂറാം ദിവസം കുഞ്ഞ് ആ ഭക്ഷണം യഥാർഥത്തിൽ കഴിക്കണമെന്നില്ല; ഇത് പ്രധാനമായും പ്രതീകാത്മക ചടങ്ങാണ്. അതിനാൽ ഒകുഇസോമെയും അന്നപ്രാശനവും സ്വതന്ത്രമായ സാംസ്കാരികപാരമ്പര്യങ്ങളാണെങ്കിലും കുഞ്ഞിന്റെ ആദ്യഭക്ഷണത്തെ ആഘോഷിക്കുന്നതിൽ രണ്ടിനും വ്യക്തമായ സാമ്യമുണ്ട്.

### ആറുമാസമെന്ന പുരാതന കണക്ക് ശാസ്ത്രീയമായി ശരിയാണോ?

അതെ. പുരാതന ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ അന്നപ്രാശനത്തിനായി പറയുന്ന ആറാം മാസം ആധുനിക ശിശുപോഷണശാസ്ത്രത്തിന്റെ നിർദേശവുമായി അത്ഭുതകരമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്നു. കുഞ്ഞിന് **ആറുമാസം—180 ദിവസം—പൂർത്തിയാകുമ്പോൾ**, മുലപ്പാൽ തുടരുന്നതിനൊപ്പം സുരക്ഷിതവും പോഷകസമൃദ്ധവുമായ പൂരകാഹാരം ആരംഭിക്കണമെന്ന് ലോകാരോഗ്യ സംഘടന നിർദേശിക്കുന്നു. ഇന്ത്യയിലെ ICMR–National Institute of Nutrition മാർഗനിർദേശവും ആറുമാസത്തിൽ പൂരകാഹാരം തുടങ്ങാനാണ് പറയുന്നത്.

ആറുമാസമാകുമ്പോൾ മുലപ്പാൽ മാത്രം കുഞ്ഞിന്റെ വർധിക്കുന്ന ഊർജം, ഇരുമ്പ് തുടങ്ങിയ പോഷകാവശ്യങ്ങൾ പൂർണമായി നിറവേറ്റാൻ മതിയാകാതെ വരാം. തലയും കഴുത്തും നിയന്ത്രിക്കാൻ കഴിയുക, പിന്തുണയോടെ ഇരിക്കുക, ഭക്ഷണം നാവുകൊണ്ട് പുറത്തേക്ക് തള്ളുന്ന സ്വാഭാവികപ്രതികരണം കുറയുക, ഭക്ഷണം വിഴുങ്ങാൻ കഴിയുക തുടങ്ങിയ കഴിവുകളും ഈ കാലത്ത് വികസിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് പൂരകാഹാരം തുടങ്ങാൻ ആറുമാസം യോജിച്ചതായി കണക്കാക്കുന്നത്.

എന്നാൽ ഇവിടെ **“ആറാം മാസം ആരംഭിച്ചു” എന്നതും “ആറുമാസം പൂർത്തിയായി” എന്നതും ഒന്നല്ല.** ആധുനിക ആരോഗ്യനിർദേശം 180 ദിവസം പൂർത്തിയായശേഷം പൂരകാഹാരം തുടങ്ങാനാണ്. മാസം മാത്രം നോക്കാതെ കുഞ്ഞ് ഭക്ഷണം സ്വീകരിക്കാൻ വളർച്ചാപരമായി തയ്യാറായിട്ടുണ്ടോ എന്നും പരിശോധിക്കണം. മാസംതികയാതെ ജനിച്ച കുഞ്ഞിനോ വളർച്ച–ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങളുള്ള കുഞ്ഞിനോ ശിശുരോഗവിദഗ്ധന്റെ വ്യക്തിഗത നിർദേശം ആവശ്യമാണ്.

പുരാതനർ ഇന്നത്തെ രീതിയിൽ ശാസ്ത്രീയ പരീക്ഷണങ്ങൾ നടത്തി ആറുമാസം കണ്ടെത്തിയെന്ന് പറയാൻ തെളിവില്ല. തലമുറകളിലൂടെ കുഞ്ഞുങ്ങളുടെ വളർച്ച നിരീക്ഷിച്ചതിൽനിന്നു രൂപപ്പെട്ട പ്രായോഗികജ്ഞാനം പിന്നീട് ആചാരമായി മാറിയിരിക്കാം. **അന്നത്തെ നിരീക്ഷണവും ഇന്നത്തെ ശാസ്ത്രവും ആറുമാസം എന്ന ഒരേ ഘട്ടത്തിൽ എത്തിച്ചേർന്നു** എന്നു പറയുന്നതാണ് വസ്തുതാപരമായി ശരി.

ചോറൂണ് കുഞ്ഞിന്റെ നാവിൽ ആദ്യമായി ചോറുതൊടുന്ന ചടങ്ങ് മാത്രമല്ല. പാൽ മാത്രം മതിയായിരുന്ന ജീവിതഘട്ടത്തിൽനിന്ന് വൈവിധ്യമാർന്ന ഭക്ഷണം ആവശ്യമായ വളർച്ചാഘട്ടത്തിലേക്കുള്ള പ്രവേശനത്തിന്റെ കുടുംബാഘോഷമാണ്. എന്റെ പേരക്കുട്ടിയുടെ ചോറൂണ് അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഒരു പഴയ ആചാരത്തിന്റെ ആവർത്തനം മാത്രമായിരുന്നില്ല; പാരമ്പര്യവും ആധുനിക ശാസ്ത്രവും ഒരേ തീൻമേശയിൽ കണ്ടുമുട്ടിയ മനോഹര നിമിഷവുമായിരുന്നു.

Sources

1. Manusmriti 2.34 – Annaprashana in the sixth month
Ganganath Jha’s Translation – Manusmriti 2.34
2. The Grihya Sutras – Sacred Books of the East, Volumes 29 and 30
The Grihya Sutras – Part I
Original scanned edition – Internet Archive
3. P. V. Kane – History of Dharmaśāstra, Volume II, Part I
4. Rajbali Pandey – Hindu Saṁskāras: Socio-Religious Study of the Hindu Sacraments
5. James G. Lochtefeld – The Illustrated Encyclopedia of Hinduism
6. Annaprashana – Reference overview
7. Children in Sri Lanka – First Food Rituals
8. Indul Kata Gema – Sri Lankan family tradition
9. An Indispensable Food in Japan’s Traditional Okuizome Ceremony
10. WHO Guideline for Complementary Feeding, 2023
11. WHO – Complementary Feeding
12. ICMR–National Institute of Nutrition
Dietary Guidelines for Indians 2024
13. Japan Government – Okuizome